Блог статистикасы
195
Жазбалар
5017
Өтініштер
202830
Келушілер
Облыстық Басқармалар
(жергілікті бюджеттен қаржыландырылатын)
Областные управления и департаменты
(финансируемые из республиканского бюджета)

Мендіқара ауданы

Тарихи анықтама


Меңдіқара ауданы 1930 жылы 17 желтоқсанда құрылды және Қостанай облысының солтүстік бөлігінде орналасқан. Көлемі 6,6 мың шаршы шақырымды құрайды. Ауданның әкімшілік құрылымы 12 ауылдық округті және аудандық орталықты, сондай-ақ 46 елді мекенді ұсынады.

Қазіргі кезде ауданда 28331 адам тұрады. Ауданның атауы XIX ғасырда Сары-Қамыс мекенінде туған Меңдіқара биімен байланысты. Пікір таластағы шындығы үшін, тайпаластардың өткір ақылы мен адамгершілігі оны халық қазысы ретінде таныды және оған әртүрлі дауларды шешуге жүгінді.

1920 жылы 11 қарашада Орынбар құрамына Торғай губерниясын қосты. 1921 жылы. 8 желтоқсанда Орынбор-Торғай  губерниясын  Қостанай және Торғай уездеріне, Ақтөбе және Орынбор губернияларына бөлді. Меңдіқара ауданының ізашары 1921—1922 ж.ж. Қостанай губерниясының Боровской ауданы болды. 1930 жылы 17 желтоқсанда Боровской ауданы Меңдіғараға қосылды, ал Меңдіғара ауданы Қазақ АССР тікелей қарамағына көшті. 1932 жылы Меңдіғара ауданы Ақтөбе облысына кетті, ал 1936 жылы — Қостанайға, оның құрамына 11 аудан аудандық орталықтарымен енді. 1941—1945 жылдары соғысқа ауданнан 8360 адам кетті, соның ішінен 4323 қайтып оралмады. Совет Одағының Батыры атағына П. В. Чигадаев, П. Е. Огнев ие болды, Даңқ орденінің толық иегері Н. Л. Михайленко болды. Ауданда 50-ші жылдары 432 мың. га тың жерлері игерілді.  «Будённый», «Краснопартизан», «Харьков» атындағы совхоздардың орталық мекендері салынды. 1963 жылы Меңдіғара ауданы Боровской болып қайта аталды. 1993 жылы 4 мамырда Боровской ауданы  Меңдіқара ауданы қайта аталды. Меңдіқара ауданының аудандық орталығы Боровское ауылы болып табылады, негізін салушы 1881 жылы Қарағайлы (қарағай (қаз)-қайың) қазақ ауылына қоныс аударған Игнат Семенов, одан әрі өзінің қазіргі атауын алған.

Аудан аумағындағы тарихи және археологиялық ескерткіштер куәландырады, біздің дәуірімізге дейінгі 5-3-мыңжылдықтарда, яғни неолит дәуірінде аумақ өлкесінде адамдардың тұрғанын. Ауданда осындай 10 тұрақ белгілі. Бүгінде «Меңдіқара» сөзі тарихи маңызды және әр меңдіқаралықтар үшін қымбат. Қазіргі кезде ауданның әлеуметтік-экономикалық басымдылығы қарқынды дамып келеді.

Меңдіқаралықтар үшін ауыл шаруашылығы тек экономика саласы ғана емес, ол негізгі жұмыс, яғни Меңдіқара ауданы аграрлы өңір болып табылады. Сол себепті ауданның ауылшартауарөндірушілері жыл сайын жаңа агротехникаларды зерделейді және енгізеді, ауыл шаруашылығын көтеру үшін жаңа әдістерді қолданады. Нәтижесінде ауданда қазір ауыл шаруашылық дақылдарының егістік алқаптары ұлғаюда, өсімдіктерді қорғау заттары кеңінен қолданылады, ауыл шаруашылық техникасы интенсивті жаңартылады және осының бәрі дәнді дақылдардың жалпы өндірісіне оң ықпалын тигізеді.

Қазір ауданда әртүрлі бейінді 34 оқу орны жұмыс істейді. Ауданның барлық мектептері «Интернет» желісіне қолжетімді. Жалпыға ортақ компьютерлендіру әр мектептің ажырамас бөлігі болып табылады. Нәтижесінде оқу орындарында мультимедиялық кабинеттер, интерактивті тақталар орнатылды, физика, химия кабинеттері заманауи жабдықталуда және т. басқалар. Аудан мектептерінде 506 компьютер бар, 1 компьютерге 7,3 оқушыдан. Бұдан бірнеше жыл бұрын педагогтар да, оқушылар да мұндайды елесетете алмаған.

Меңдіқара балаларының және олардың ата-аналарының көп жылғы арманы балалар шығармашылығы үйі болатын. 2010 жылы осы армандары орындалды-аудандық орталықта өздерінің балалар және жасөспірімдер шығармашылығы үйі бар. Сондай-ақ дарынды балалардың таланттарын дамытумен Боровской өнер мектебі айналысады, онда 7 бөлімше ашылды.

Ауданның 43 медициналық мекемелерінің медициналық қызметкерлері меңдіқаралықтардың денсаулықтарын  жылумен және сүйіспеншілікпен қамқор жасайды. Денсаулық сақтау саласын ұстауға мемлекеттік қаражат жыл сайын ұлғайтылады. 2007-2010 жылдардағы грант бойынша студенттерді оқытудың бағдарламасы арқасында медицина академиясының 11 түлегі аудандық ауруханада жұмысқа кірісті. Жас дәрігерлерге үй берілді, материалдық көмек көрсетілді. Осылайша, ауданда халық денсаулығы туралы қамқорлық үшін толыққанды жағдай жасалды. Аудан тарихында кішігірім маңызды бетті Мұхамеджан Қарабаев атындағы туберкулезге қарсы санатория алады. Өткен жүзжылдықтың 30-шы  жылдары құрылған санатория қазір жоғары деңгейдегі заманауи медициналық орталық болып табылады, Қазақстан үшін әлеуметтік маңызды туберкулез сияқты ауруға білікті емдеуді ұсынатын.

Меңдіқара өлкесінің ең жақсы тарихи беттері әлі алда. Осындай далалық өлкені үлкен нан өлкесіне, бейбітшілік пен мейрім  өлкесіне айналдырған жақсы адамдар  үшін, өзіміздің шағын отанымыз үшін мақтаныш – бұл нағыз патриотизм, терең өзен сияқты меңдіқаралықтарда сарқып қалмайтын.


Негізгі даталар:

1881 - Қоқан Бүркітбай ауылының Қарапайлы мекені 9 кибиткадан тұрған. Боровской кентінің орнына Челябі уездінің Степанов с. тұрғыны И.А. Семеновтың қоныс аударып келуі.

1883 - Семеновтың Қ. Бүркітбаевпен келісім шарт бекітуі: нан өсірумен шұғылдануға, жыртылған жер мекеніне ақы төлеумен, шөп шабу және мал бағу, мерзімі 6 жылға және кемінде 10 отбасының тұруы.

1887 - Облыстық басшылықпен кентті (42 үйді) бекіту және  Боровое болып қайта аталуы.

1906-1912 -  Боровойда тас шіркеудің құрылысы және ашылуы.

1918 - Қостанай қ. Қызыл гвардияның құрылуы. Боровской бойынша ұйымдастырушы болыс -Биенко Михаил Авакулович

1919 - Долбушка п. Қызыл партизан көтерілісі тұтанды.

1920 - 5 адамнан құралған 1-ші аудандық комитет ұйымдастырылды. Партия ячейкасы ұйымдастырылды. "Әйелдер одағы" ұйымы құрылды. Төрайымы Бочкарева болды..Зиновьев атындағы коммуна бекітілді.

1925 - Көпес Холятевтің үйінде - 1-ші шаруа кооперативі орналастырылды. Төраағсы Семенов Иван Игнатьевич. 

1927 - "Стальная" Ауыл шаруашылығы ұйымы.

1928 - Май істеу кооперативі ұйымы. Партияның аудандық комитеті жанында Н.Б. Семушенконың төралығымен Әйелдер бөлімі ұйымдастырылды.

1929 - "Красный Повстанец"артелі ұйымы.

1930 - "Красные обозы" кулактарды қоныс аудару-өнеркәсіп аудандары үшін астық басы бойынша комиссия жетекшісі – Канищев.

хат жіберу